Шабдарбаев Амангелді Смағұлұлы
Шабдарбаев Амангелді Смағұлұлы — генерал-лейтенант, Қазақстан Республикасы Ұлттық қауіпсіздік комитетінің бұрынғы төрағасы, қоғам қайраткері, «Буревестник» волейбол клубының төрағасы.
Жас лейтенант кезінде-ақ ол ҰҚК органдарында қызмет етуге іріктеліп, кейін арнайы КОЗ даярлығына жіберілді. Бұл даярлық әскери қимылдар жағдайында диверсиялық және барлау операцияларын жүргізуге бағытталған болатын.
Бұл даярлықты аяқтаған жауынгерлер дұшпанның көзіне түспей, жау аумағында жауынгерлік тапсырмаларды орындауға тиіс болатын.
Жаттығулардың негізін нысандарды миналау, барлау операциялары және партизандық шайқас тактикаларын терең зерттеу құрады. Оған тек денсаулықтары шыныққан үздіктер ғана іріктелініп алынды.
Арнайы даярлық аяқталғаннан кейін Амангелді Смағұлұлы Қазақстан Компартиясы Орталық Комитетінің бірінші хатшысы – Дінмұхамед Ахметұлы Қонаевтың жеке күзет қызметіне тағайындалды.
Өмірді иллюзиясыз, әсерлеусіз, астарынан көрген адам жайлы.
Бұл – сұрауы бар әр шешім, өткеннің әрдайым қатар жүретіні туралы сыр.
Өмірбаяны
-
Өмір жолының басталуы
1950 жылғы 1 тамызда Алматы облысының Қаскелең ауданында дүниеге келген. Ысты руынан тарайды. Қазақ мемлекеттік дене шынықтыру институтын, сондай-ақ Мәскеу қаласындағы КСРО КГБ-сының Жоғары курстарын тәмамдаған. Педагогикалық және заңгерлік білімі бар. -
Қызмет
1974 жылдан бастап КСРО Қарулы Күштерінде қызмет атқарды, ал 1976 жылы Қазақ КСР КГБ органдарына ауысты. Қызметін жедел уәкіл және аға жедел уәкіл лауазымдарында атқарды. -
Д.А. Қонаевпен қызметтестік
1986 жылғы желтоқсанға дейін Қазақстан Компартиясы Орталық Комитетінің Бірінші хатшысы Қонаев Д. А.-ның күзет қызметін атқарды.
1986 жылы «желтоқсан оқиғаларынан» кейін мемлекеттік қауіпсіздік органдарынан жұмыстан кетті.
-
Қызметке қайта оралу
Тәуелсіздік жылдары бұрынғы әріптестерінің өтініші бойынша қайтадан қызметке шақырылды.
1992—1995 жылдары Қазақстан Республикасы Президентінің күзет қызметінде бөлім бастығы және Қызмет бастығының бірінші орынбасары лауазымдарында жұмыс атқарды.
1995 жылғы қарашада Қазақстан Республикасы Мемлекеттік тергеу комитеті төрағасының орынбасары болып тағайындалды. -
Жаңа сын-қатерлер
1997 жылы белгілі бір уақыт аралығында Қазақстан Республикасы Ұлттық қауіпсіздік комитетінің «Арыстан» арнайы бөлімшесін басқарды.
Орталық мемлекеттік органдардың жаңа астанаға көшірілу кезеңінде Шабдарбаев А. С. Президенттің күзет қызметіне басшының орынбасары ретінде қайта оралды.
2002 жылғы қаңтар айынан бастап — Қазақстан Республикасы Президентінің күзет қызметінің бастығы. -
Күрделі шешімдер
2006 жылғы 2 наурызда Қазақстан Республикасы Президентінің Жарлығымен генерал-лейтенант Шабдарбаев А. С. Қазақстан Республикасы Ұлттық қауіпсіздік комитетінің төрағасы болып тағайындалды. - 2009 жылғы 7 желтоқсанда Қазақстан Республикасы Президентінің кеңесшісі болып тағайындалды.
2012 жылғы 23 қаңтарда Қазақстан Республикасы Президентінің Жарлығымен Республикалық ұланның қолбасшысы болып тағайындалды.
2013 жылғы 7 наурызда атқарып отырған қызметінен босатылып, зейнеткерлікке шығуына байланысты әскери қызметтен босатылды.
Бір шешімнің тарихы
Атышулы тақырыптағы ресми нұсқалардың артында резонансты кісі өлтірулер, тәуекелді жасырын күрестер және қателіктер жағдайларында қабылданған шешімдердің шынайы себептері жатыр.
Бұл қайта құру немесе болжам емес. Бұл оқиғалардың дәл ортасында жүрген, ел қауіпсіздігі өздеріне байланысты болған, маңызды шешімдер қабылдаған адамдардың өз аузынан баяндаған әңгімелері.
«Буревестник»
Клуб атауы да кездейсоқ таңдалған жоқ. Өткен кезеңде «Буревестник» – бүкіл әлемге танымал аңызға айналған волейбол клубына айналған: КСРО чемпионы және Еуропа кубогының екі дүркін иегері.
Жас Аман бала кезінен дәл осы клубта ойнауды армандады. Ерік-жігерінің арқасында оның арманы орындалуға жақын еді. Ол команданың қосалқы құрамына іріктелді. Алайда тағдыр оған алаңдағы ойынмен ғана шектелмейтін, тұтас бір ұрпақ спортшыларының болашағын қалыптастырумен байланысты өзге жолды дайындаған екен.
Елдегі спорт жекеменшікке ауыса бастаған кезеңде Амангелді Смағұлұлы қағидатты шешім қабылдап, аңызға айналған клубтың рухын, тарихын және жоғары стандарттарын сақтай отырып, «Буревестникті» жаңа форматта қайта жаңғыртты.
Қазақстан Ұлттық Суперлигасының шеберлер командасы,
жағажай волейболы бөлімі, U-21 жастар құрамы, балалар-жасөспірімдер бөлімі кіреді.
Клубтың иелігінде заманауи жеке спорттық инфрақұрылым бар, оның құрамына:
көпфункционалды спорт залы,
фитнес-орталық, бес кәсіби корты бар жағажай волейболына арналған спорт кешені кіреді.
Бүгінгі «Буревестник» – жай ғана клуб емес. Бұл – мінез мектебі, ұрпақтар сабақтастығы және қазақстандық спорттың болашағына қосылған ауқымды үлес.
«Тәлімгер» фильмінде спорт индустриясындағы қиындықтар анықталып, спортшы тұлғасын, оның мінез-құлқын және нәтижеге жету жолын қалыптастырудағы тәлімгердің шешуші рөлі айқындалады.
Өзі жүріп өткен дара жол туралы естеліктерімен бөлісе отырып, ол жастар үшін ер азаматқа тән күш-қайраттың, ар-намыстың және жауапкершіліктің үлгісіне айналады.
«Мұның бәрі сізге не үшін қажет?» деген сұраққа ол қарапайым түрде жауап береді:
Өзің осындай қағидалармен өмір сүргенде ғана дұрыс құндылықтарды бойына сіңірген, дені сау ұрпақты тәрбиелеуге болады. Қалғанының бәрі – екіжүзділік.
«Ұлы тұлғалар туралы естеліктер — бұл өткеніміз емес, бұл болашағымызға бағдар.»
Музыкалық қойылымдар, ат жарыстары, бәйге және екі күндік волейбол турнирі спортты, мәдениетті және белсенді өмір салтын қадірлейтін жандардың басын түйістіретін нағыз халықтық мереке іспеттес әсер қалыптастырады. Оған тек қазақстандықтар ғана емес, әр елден келген қонақтар да қатысады.
Дінмұхамед Ахметұлы Қонаевтың еліне тигізген пайдасын, адами қырын, сіңірген еңбегін Амангелді Смағұлұлы ерекше ілтипатпен еске алады. Және ол қазақ халқының біртуар перзентіне арналған іс-шараларға тұрақты түрде қатысып, ат салысады. Ондай жиындарда ол Қонаевпен бірге жүрген сәттеріндегі оқиғаларымен бөлісіп, оның даналығы, кемеңгерлігі, терең адамгершілік қағидалары туралы сыр шертеді. «Дінмұхамед Ахметұлы Қонаев» фильмінде 1986 жылғы оқиғалардың тарихы ашылады. Картина маңызды мәселені көтереді: көрнекті мемлекет және қоғам қайраткерінің жетістіктері неге мектеп бағдарламасында жоқ? Және қазіргі заманда, яғни сенімді әрі бұрмаланбаған ақпарат болмаған жағдайда адамдарды оңай адастыруға болатыны туралы сұрақты да алға тартады.
1952 жылғы 15 сәуірде Алматы қаласында дүниеге келген.
1959–1969 жылдары Алматы облысы Қаскелең (қазіргі Қарасай) ауданының Абай ауылындағы Н. Г. Чернышевский атындағы (қазіргі Мәлік Ғабдуллин атындағы) орта мектепте білім алған.
1969–1970 жылдары Алматы қаласындағы Қазақ ғылыми-зерттеу гидромелиорация институтының «Атмосфера физикасы» бөлімінде лаборант болып жұмыс істеген.
1970–1975 жылдары Алматы зооветеринариялық институтының ветеринария факультетінің студенті (қазіргі Қазақ ұлттық аграрлық университеті) болды. Аталған институтты 1975 жылы «Ветеринария» мамандығы бойынша үздік бітіріп, жолдама бойынша осы институтта қалдырылды.
1975–1981 жылдары Алматы зооветеринариялық институтының «Паразитология» кафедрасы жанындағы клиникада ветеринар дәрігер болып жұмыс істеді.
1981–1992 жылдары Алматы зооветеринариялық институтының «Паразитология» кафедрасының ассистенті қызметін атқарды.
1992–2005 жылдары Алматы зооветеринариялық институтының, кейіннен Қазақ ұлттық аграрлық университетінің «Паразитология» кафедрасында доцент, одан кейін академиялық профессор лауазымдарын атқарды.
2005–2009 жылдары Қазақ ұлттық аграрлық университетінің «Патология және паразитология» кафедрасының меңгерушісі болды.
2009–2011 жылдары Қазақ ұлттық аграрлық университетінің бірінші проректоры қызметін атқарды.
2011 жылдан бастап, 2011 жылғы қыркүйек айынан — Қазақ ұлттық аграрлық университетінің «Биологиялық қауіпсіздік» кафедрасының профессоры.
2010 жылы «Болашақ» бағдарламасы бойынша ғылыми тағылымдамадан өтуге арналған стипендия иегері.
2004 жылғы «Алтын пальма» және 2006 жылғы «Алтын құйма» халықаралық сыйлықтарының иегері.
2012 жылы Қазақстан Республикасы Білім және ғылым министрлігінің «Қазақстан Республикасының ғылымын дамытуға сіңірген еңбегі үшін» төсбелгісімен марапатталған.
2012 жылы Қазақстан Республикасы жоғары оқу орындары қауымдастығы тарапынан елдегі жоғары білім беру жүйесін дамытуға қосқан үлесі және жоғары оқу орындарына арналған оқулықтарды жазудағы көпжылдық еңбегі үшін Ахмет Байтұрсынұлы атындағы күміс медальмен марапатталған. 2012 жылы Алматы облысының Құрметті азаматы атағын алған. 2005 жылы Үкіметтік награда — «Ерен еңбегі үшін» медалімен марапатталған.
2012 жылы МАИН академигі.
Ғылым мен ағартушылыққа сіңірген еңбегі үшін Ұлы Екатерина орденімен марапатталған.
2018 жылы белсенді ғылыми зерттеулері мен жаңалықтары үшін Нобель сыйының иегері атанды.
Аман Смағұлұлы әлеуметтік желілерде белсенділік танытып, жеке өнегесі арқылы жастарға спорттық әрі салауатты өмір салтын ұстанудың маңыздылығын көрсетуде. Ол естеліктерімен бөлісіп, қазіргі заманның өзекті мәселелері жөнінде жастармен ашық сөйлесуден тартынбайды.
Ол кісі ақсақалдармен де, жасөспірімдермен де – шығармашылық мамандық иелерімен де, жұмысшы қауым өкілдерімен де, қорғаныс құрылымдары қызметкерлерімен де, опера өнерін қадірлейтін жандармен де оңай тіл табысады.
Адамдармен қарым-қатынасу барысында ол әрдайым шынайы әрі ашық қалпын сақтап, құрмет пен ар-намыс қағидаттары негізінде диалог құрады.
Бізді әлеуметтік желілерден таба аласыз:
Бұл сайт генерал-лейтенант, Қазақстан Республикасы Ұлттық қауіпсіздік комитетінің бұрынғы төрағасы, қоғам қайраткері әрі «Бүревестник» волейбол клубының президенті Шабдарбаев Амангельды Смағұлұлының ресми жеке парақшасы болып табылады.
Парақшада мемлекеттік қауіпсіздік мәселелеріне, тарихи жадыға, мемлекеттік қызмет тәжірибесіне, спортты дамытуға және азаматтық жауапкершілікке арналған жеке материалдар, естеліктер мен талдамалық мақалалар жарияланады.
